---
title: "Menopauza: simptomat dhe trajtimi në Tiranë | Klinika Gjata"
description: "Valë nxehtësie, pagjumësi, thatësi vaginale? Këshillim dhe trajtim i menopauzës e perimenopauzës në Tiranë me Prof. Asoc. Dr. Elinda Gjata. Rezervoni vizitën."
lang: sq
url: https://klinikagjata.com/sherbimet/gjinekologji/menopauza/
alternates:
  sq: https://klinikagjata.com/sherbimet/gjinekologji/menopauza/
  en: https://klinikagjata.com/en/services/gynecology/menopause/
  it: https://klinikagjata.com/it/servizi/ginecologia/menopausa/
  fr: https://klinikagjata.com/fr/services/gynecologie/menopause/
---

# Menopauza dhe perimenopauza: simptomat, trajtimi dhe këshillimi në Tiranë

> Menopauza është ndalimi i përhershëm i menstruacioneve, që konfirmohet pas 12 muajsh pa cikël dhe ndodh mesatarisht rreth moshës 51 vjeç; perimenopauza është periudha kalimtare para saj, me simptoma që mund të nisin disa vite më herët. Simptomat si valët e nxehtësisë, pagjumësia, ndryshimet e humorit dhe thatësia vaginale trajtohen me sukses, me terapi hormonale ose pa hormone, të zgjedhura pas vlerësimit individual. Në Klinikën Gjata në Tiranë, Prof. Asoc. Dr. Elinda Gjata, gjinekologe me mbi 25 vjet përvojë, ofron këshillim, kontroll dhe trajtim të menopauzës sipas udhëzimeve ndërkombëtare.

- **Mosha mesatare:** Rreth 51 vjeç (zakonisht 45–55)
- **Diagnoza:** 12 muaj rresht pa menstruacione; mbi 45 vjeç zakonisht pa analiza
- **Simptomat kryesore:** Valë nxehtësie, djersitje natën, pagjumësi, humor, thatësi vaginale
- **Trajtimi:** Stil jetese, terapi hormonale (HRT/MHT), estrogjen vaginal ose opsione pa hormone
- **Menopauza e parakohshme:** Para 40 vjeç: kërkon gjithmonë vlerësim mjekësor
- **Kur të vini menjëherë:** Çdo gjakderdhje pas menopauzës
- **Ku:** Klinika Gjata, Rruga Hasan Sufa, Tiranë · +355 4 234 0059

## Çfarë është menopauza dhe çfarë është perimenopauza?

Menopauza është menstruacioni i fundit në jetën e një gruaje, i cili konfirmohet vetëm pasi kanë kaluar 12 muaj rresht pa cikël dhe pa ndonjë shkak tjetër të dukshëm. Ajo ndodh sepse vezoret ndalojnë gradualisht funksionin dhe nivelet e estrogjenit bien. Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë (OBSH), menopauza është pjesë natyrale e jetës, jo sëmundje.

Perimenopauza (e quajtur shpesh edhe premenopauzë) është faza kalimtare para dhe rreth menopauzës. Sipas OBSH-së, ajo fillon me shenjat e para, zakonisht ndryshime në cikël, dhe zgjat deri një vit pas menstruacionit të fundit. Kjo fazë mund të zgjasë disa vite dhe shpesh është periudha me simptomat më të lëkundshme, sepse hormonet ngjiten e zbresin në mënyrë të paparashikueshme.

Tre termat që do të dëgjoni më shpesh:

- Perimenopauza: vitet e tranzicionit, me cikle të çrregullta dhe simptoma që vijnë e shkojnë.
- Menopauza: momenti i menstruacionit të fundit, i konfirmuar pas 12 muajsh pa cikël.
- Postmenopauza: gjithë periudha pas menopauzës, ku disa simptoma qetësohen, por rëndësia e kujdesit për kockat, zemrën dhe shëndetin intim rritet.

Menopauza mund të ndodhë edhe artificialisht, për shembull pas heqjes kirurgjikale të të dyja vezoreve ose pas disa trajtimeve për kancerin (kimioterapi, rrezatim). Në këto raste simptomat mund të nisin papritur dhe të jenë më të forta, prandaj këshillimi i hershëm ka rëndësi të veçantë.

Gjëja më e rëndësishme për t’u ditur: simptomat e menopauzës janë reale, të zakonshme dhe të trajtueshme. Nuk keni pse t’i duroni në heshtje.

## Në çfarë moshe vjen menopauza? Menopauza e hershme dhe e parakohshme

Shumica e grave arrijnë menopauzën natyrale midis moshës 45 dhe 55 vjeç (OBSH), me moshë mesatare rreth 51 vjeç (NHS, Mbretëria e Bashkuar). Simptomat e perimenopauzës mund të nisin disa vite më herët, shpesh në mesin e të 40-ave.

Mosha e menopauzës ndikohet nga disa faktorë:

- Gjenetika: mosha kur nëna ose motrat kanë hyrë në menopauzë është shpesh tregues i mirë.
- Duhanpirja: lidhet me menopauzë më të hershme.
- Operacionet në vezore, kimioterapia ose rrezatimi i legenit.
- Disa sëmundje autoimune ose gjenetike.

Përkufizimet sipas moshës:

- Menopauza e parakohshme ose insuficienca ovariane parësore (POI): kur funksioni i vezoreve ndalon para moshës 40 vjeç. Tradicionalisht vlerësohet se prek rreth 1 në 100 gra, ndërsa udhëzuesi ndërkombëtar i vitit 2024 për POI (ESHRE, ASRM, IMS) citon vlerësime edhe më të larta.
- Menopauza e hershme: kur ndodh midis 40 dhe 45 vjeç.
- Menopauza e zakonshme: midis 45 dhe 55 vjeç.

Pse ka rëndësi menopauza e hershme? Kur estrogjeni mungon shumë vite para moshës mesatare, rritet rreziku afatgjatë për osteoporozë dhe sëmundje të zemrës. Për këtë arsye, udhëzimet ndërkombëtare (ESHRE, NICE) rekomandojnë që gratë me POI, nëse nuk kanë kundërindikacione, të marrin zëvendësim hormonal të paktën deri në moshën mesatare të menopauzës natyrale. Në këtë rast terapia hormonale nuk është thjesht për simptomat, por për të mbrojtur shëndetin.

Nëse jeni nën 40 vjeç dhe menstruacionet ju janë rralluar ose ndalur, ose keni valë nxehtësie, mos e quani menopauzë pa u vizituar. Ka edhe shkaqe të tjera (tiroidja, prolaktina, shtatzënia, stresi i fortë ose humbja e peshës) që duhen përjashtuar.

## Cilat janë simptomat e menopauzës dhe të perimenopauzës?

Simptomat e menopauzës ndryshojnë shumë nga një grua te tjetra: disa kanë pak ose aspak shqetësime, të tjera kanë simptoma të forta që zgjasin vite (OBSH). Shenja e parë e perimenopauzës është zakonisht ndryshimi i ciklit: menstruacione më të shkurtra ose më të gjata, më të pakta ose më të bollshme, ose cikle që kapërcejnë muaj.

Simptomat vazomotore (valët e nxehtësisë):

- Valët e nxehtësisë ose afshet e nxehta: ndjenjë e papritur nxehtësie në fytyrë, qafë dhe gjoks, shpesh me skuqje, djersë dhe rrahje të shpejta zemre, që zgjat zakonisht disa minuta.
- Djersitjet e natës: valë nxehtësie gjatë gjumit që ju zgjojnë dhe lagin rrobat ose çarçafët.
- Sipas The Menopause Society (SHBA), deri në rreth 3 në 4 gra kanë valë nxehtësie gjatë tranzicionit. Studimi SWAN (JAMA Internal Medicine, 2015) gjeti se ato zgjasin mesatarisht rreth 7 vjet, por te disa gra më gjatë.

Gjumi, humori dhe mendja:

- Pagjumësi, zgjim i shpeshtë ose gjumë jo pushues, shpesh i lidhur me djersitjet e natës.
- Nervozizëm, ankth, ulje e humorit ose ndjenjë se nuk jeni vetvetja.
- Mjegull mendore (brain fog): vështirësi përqendrimi, harresa e fjalëve ose e gjërave të vogla. Kjo është e zakonshme në perimenopauzë dhe shpesh përmirësohet me kalimin e kohës.
- Lodhje dhe ulje e energjisë.

Trupi:

- Dhimbje kyçesh dhe muskujsh, ngurtësi në mëngjes.
- Dhimbje koke ose ndryshim i migrenës.
- Rrahje zemre (palpitacione).
- Ndryshime në lëkurë dhe flokë: lëkurë më e thatë, flokë më të hollë.
- Ndryshim në shpërndarjen e dhjamit, sidomos rreth barkut.

Sindroma gjenitourinare e menopauzës (thatësia vaginale):

- Thatësi, djegie ose kruajtje vaginale.
- Dhimbje gjatë marrëdhënieve intime.
- Nevojë e shpeshtë ose urgjente për urinim, infeksione urinare që përsëriten, rrjedhje e lehtë urine.
- Ndryshe nga valët e nxehtësisë, këto simptoma zakonisht nuk largohen vetvetiu, por shpesh përkeqësohen me vitet, prandaj ia vlen t’i trajtoni.

Dëshira seksuale: ulja e libidos është e zakonshme dhe ka shumë shkaqe njëherësh (hormonet, lodhja, gjumi, dhimbja, marrëdhënia, humori). Flisni hapur për të: është pjesë e zakonshme e konsultës.

Nëse nuk jeni të sigurt nëse një simptomë lidhet me menopauzën, mbani një ditar të shkurtër për 2–4 javë (cikli, valët e nxehtësisë, gjumi, humori). Ai e bën konsultën shumë më të saktë.

## Si ndikon menopauza në kocka, zemër dhe shëndetin afatgjatë?

Rënia e estrogjenit nuk sjell vetëm simptoma të përditshme; ajo ndryshon edhe shëndetin afatgjatë. Lajmi i mirë është se shumica e këtyre rreziqeve mund të ulen me masa të thjeshta dhe me kontrolle në kohë.

Kockat dhe osteoporoza:

- Estrogjeni mbron densitetin e kockave. Sipas Fondacionit Ndërkombëtar të Osteoporozës (IOF), gratë mund të humbin deri në rreth 20% të densitetit të kockave në 5–7 vitet e para pas menopauzës.
- IOF vlerëson se rreth 1 në 3 gra mbi 50 vjeç do të pësojë një frakturë osteoporotike gjatë jetës.
- Osteoporoza nuk jep simptoma derisa ndodh një frakturë, prandaj vlerësimi i rrezikut ka rëndësi: frakturat e mëparshme, historia familjare, pesha e ulët, duhani, kortikosteroidet, menopauza e hershme.

Zemra dhe enët e gjakut:

- Sipas OBSH-së, mbrojtja relative që gratë kanë ndaj sëmundjeve të zemrës zvogëlohet pas rënies së estrogjenit.
- Pas menopauzës shpesh rriten kolesteroli LDL, presioni i gjakut dhe dhjami në bark. Sëmundjet kardiovaskulare janë shkaku kryesor i vdekjeve te gratë në botë.
- Kontrolli i presionit, kolesterolit, sheqerit në gjak dhe peshës bëhet edhe më i rëndësishëm pas 50 vjeçve.

Dyshemeja e legenit dhe shëndeti intim:

- OBSH-ja përmend dobësimin e strukturave mbështetëse të legenit, që mund të rrisë rrezikun e prolapsit (rënies) të organeve të legenit dhe të rrjedhjes së urinës.
- Ushtrimet e dyshemesë së legenit dhe trajtimi i sindromës gjenitourinare ndihmojnë shumë.

Menopauza është kështu një moment i mirë për një kontroll të plotë: nuk bëhet fjalë vetëm për valët e nxehtësisë, por për të ndërtuar shëndetin e 30 viteve të ardhshme.

## Si diagnostikohet menopauza? A duhen analiza hormonale?

Te shumica e grave menopauza diagnostikohet nga mosha dhe simptomat, jo nga analizat e gjakut. Udhëzuesi britanik NICE NG23 (i përditësuar në nëntor 2024) rekomandon që te gratë mbi 45 vjeç me simptoma tipike diagnoza e perimenopauzës ose e menopauzës të vendoset klinikisht, pa analiza laboratorike.

Pse jo gjithmonë analiza? Në perimenopauzë hormonet (si FSH dhe estradioli) ndryshojnë shumë nga dita në ditë dhe nga muaji në muaj. Një rezultat i vetëm normal nuk e përjashton perimenopauzën, dhe një rezultat i vetëm i lartë nuk e konfirmon atë.

Kur analizat janë të dobishme:

- Nën 40 vjeç, kur dyshohet për menopauzë të parakohshme (POI): zakonisht matet FSH, e përsëritur pas disa javësh, bashkë me analiza të tjera sipas rastit.
- Midis 40 dhe 45 vjeç, me simptoma dhe ndryshim të ciklit: FSH mund të konsiderohet (NICE).
- Kur duhen përjashtuar shkaqe të tjera: tiroidja, prolaktina, anemia, shtatzënia.
- Para disa trajtimeve ose kur ka sëmundje të tjera shoqëruese.

Kujdes: kontraceptivët hormonalë dhe disa trajtime të tjera mund ta bëjnë FSH-në të pabesueshme. Prandaj interpretimi i analizave bëhet gjithmonë nga mjeku, duke parë të gjithë tablonë.

Vlerësimi i plotë në konsultë përfshin zakonisht:

1. Historinë e ciklit dhe të simptomave.
2. Historinë mjekësore dhe familjare (zemra, trombozat, kanceri i gjirit, osteoporoza).
3. Presionin e gjakut dhe peshën.
4. Vizitën gjinekologjike, kur është e nevojshme, me ekografi dhe test Pap/HPV sipas kalendarit.
5. Analiza vetëm kur ndihmojnë realisht në vendimin.

## Çfarë ndihmon natyrshëm? Stili i jetesës, ushqimi dhe shtimi në peshë në menopauzë

Stili i jetesës nuk i zhduk të gjitha simptomat, por është baza e çdo trajtimi dhe mbron kockat e zemrën për vite të tëra. Ja çfarë mbështetet nga provat:

- Aktivitet fizik i rregullt: rreth 150 minuta në javë aktivitet të moderuar (rekomandimi i OBSH-së për të rriturit), plus ushtrime force 2 herë në javë. Ushtrimet me peshë dhe force ndihmojnë kockat dhe muskujt.
- Ushqim i balancuar, i pasur me perime, fruta, drithëra të plota, bishtajore, peshk dhe vaj ulliri (stili mesdhetar).
- Kalcium dhe vitaminë D të mjaftueshme, mundësisht nga ushqimi; suplementet vetëm kur mjeku i rekomandon.
- Lënia e duhanit dhe pakësimi i alkoolit: të dyja ndikojnë te kockat, zemra dhe valët e nxehtësisë.
- Gjumë i rregullt: dhomë e freskët, rroba të lehta, orar i qëndrueshëm, pak ekran para gjumit.
- Identifikimi i shkaktarëve të valëve të nxehtësisë: kafeina, alkooli, ushqimi pikant, ambientet e nxehta dhe stresi.
- Teknikat e relaksimit dhe frymëmarrja e ngadaltë.

Shtimi në peshë në menopauzë: shumë gra vënë re se shtohen në peshë, sidomos në bark, edhe pa ndryshuar ushqimin. Kjo vjen nga kombinimi i moshës, uljes së masës muskulore, gjumit të dobët dhe ndryshimeve hormonale që zhvendosin dhjamin drejt barkut. Strategjitë që funksionojnë më mirë janë ushtrimet e forcës për të ruajtur muskujt, proteina të mjaftueshme në çdo vakt, porcione pak më të vogla dhe gjumë më i mirë. Terapia hormonale nuk është trajtim për humbje peshe, por mund të ndihmojë indirekt duke përmirësuar gjumin dhe energjinë.

Terapia konjitive-sjellore (CBT) specifike për menopauzën rekomandohet nga NICE (2024) si opsion për valët e nxehtësisë, humorin e ulët dhe problemet e gjumit, si në vend ashtu edhe krahas terapisë hormonale.

Bimët dhe suplementet: shumë produkte shiten si natyrale për menopauzën. Provat për to janë të paqëndrueshme, cilësia e produkteve ndryshon dhe disa mund të ndërveprojnë me ilaçe të tjera. The Menopause Society (2023) nuk i rekomandon shumicën e tyre për valët e nxehtësisë. Nëse përdorni ndonjë, tregojeni gjithmonë në konsultë.

## Terapia hormonale në menopauzë (HRT/MHT): përfitimet, rreziqet dhe mitet

Terapia hormonale e menopauzës (HRT ose MHT) është trajtimi më efektiv për valët e nxehtësisë dhe djersitjet e natës. NICE (2024) e përcakton si trajtimin e linjës së parë për simptomat vazomotore, ndërsa The Menopause Society (2022) thotë se për gratë nën 60 vjeç ose brenda 10 viteve nga menopauza, pa kundërindikacione, raporti përfitim–rrezik është i favorshëm për trajtimin e simptomave dhe parandalimin e humbjes së kockave.

Llojet kryesore (pa hyrë në emra ilaçesh apo doza, që vendosen vetëm pas vlerësimit):

- Vetëm estrogjen: për gratë që e kanë hequr mitrën.
- Estrogjen plus progestogen: për gratë që kanë mitër. Progestogeni mbron endometrin (veshjen e mitrës) nga trashja.
- Rruga e marrjes: tableta, ose rrugë transdermale (patch, xhel ose spraj në lëkurë). Sipas udhëzimeve ndërkombëtare (NICE, IMS, EMAS), estrogjeni transdermal shoqërohet me rrezik më të ulët për trombozë sesa tabletat dhe preferohet te disa gra me faktorë rreziku.
- Skema ciklike (me gjakderdhje mujore) ose e vazhdueshme (pa gjakderdhje), sipas fazës ku ndodheni.

Përfitimet e mundshme:

- Ulje e qartë e valëve të nxehtësisë dhe djersitjeve të natës.
- Gjumë dhe humor më i mirë te shumë gra.
- Mbrojtje e densitetit të kockave dhe ulje e rrezikut të frakturave.
- Përmirësim i thatësisë vaginale.
- Te gratë me menopauzë të parakohshme, zëvendësim i hormoneve që trupi do të prodhonte natyrshëm.

Rreziqet, sipas udhëzimeve aktuale:

- Kanceri i gjirit: sipas NICE, estrogjeni vetëm lidhet me pak ose aspak ndryshim në rrezik, ndërsa estrogjeni me progestogen mund ta rrisë rrezikun; rritja lidhet me kohëzgjatjen e përdorimit dhe ulet pasi terapia ndërpritet.
- Tromboza (mpiksje gjaku): rritje me estrogjenin në tableta; jo e njëjtë me rrugën transdermale.
- Rreziqet ndryshojnë sipas llojit, dozës, rrugës, kohëzgjatjes dhe moshës kur fillon terapia (The Menopause Society, 2022). Raporti është më pak i favorshëm kur terapia fillon pas 60 vjeçve ose më shumë se 10 vjet pas menopauzës.

Miti pas studimit WHI: në vitin 2002 studimi amerikan Women’s Health Initiative (WHI) u raportua gjerësisht si provë se terapia hormonale është e rrezikshme, dhe shumë gra e ndërprenë menjëherë. Analizat e mëvonshme treguan se pjesëmarrëset ishin mesatarisht mbi 60 vjeç dhe shumë vite pas menopauzës, se rreziqet absolute ishin të vogla dhe se profili është shumë më i favorshëm kur terapia fillon afër menopauzës. Sot udhëzimet nuk e shohin terapinë hormonale si të rrezikshme për të gjitha, por as si të përshtatshme për të gjitha: ajo është vendim individual. NICE vëren gjithashtu se terapia hormonale nuk pritet të ndikojë në jetëgjatësi.

Kush zakonisht nuk duhet ta përdorë pa vlerësim specialistik: gratë me histori kanceri të gjirit ose kancere të tjera të varura nga hormonet, gjakderdhje vaginale të pashpjeguar, trombozë ose emboli të mëparshme, sëmundje aktive të mëlçisë, ose disa sëmundje kardiovaskulare.

Sa kohë? Nuk ka një moshë fikse kur terapia duhet ndërprerë. Udhëzimet rekomandojnë rivlerësim të paktën një herë në vit, për të parë nëse përfitimet ende i tejkalojnë rreziqet për ju.

## Si trajtohet thatësia vaginale? Estrogjeni vaginal dhe opsionet pa hormone

Thatësia vaginale dhe simptomat urinare të menopauzës (sindroma gjenitourinare) trajtohen shumë mirë, edhe nëse nuk dëshironi apo nuk mund të merrni terapi hormonale sistemike.

Estrogjeni vaginal:

- Jepet lokalisht si krem, xhel, tabletë vaginale, ovul ose unazë, në doza të ulëta.
- NICE (2024) rekomandon t’u ofrohet grave me simptoma gjenitourinare, edhe krahas terapisë hormonale sistemike, dhe të vazhdohet për aq kohë sa duhet për të lehtësuar simptomat.
- Thithja në gjak është minimale, prandaj profili i sigurisë është shumë i ndryshëm nga ai i tabletave apo patch-eve.
- Përmirësimi zakonisht ndihet brenda disa javësh deri në disa muaj; simptomat shpesh rikthehen nëse trajtimi ndërpritet.
- Te gratë me histori kanceri të gjirit, vendimi merret bashkë me onkologun.

Opsione jo-hormonale për zonën intime:

- Hidratues vaginalë që përdoren rregullisht, disa herë në javë.
- Lubrifikantë gjatë marrëdhënieve intime.
- Ushtrimet e dyshemesë së legenit për rrjedhjen e urinës.
- Shmangia e sapunëve të fortë dhe e larjeve të brendshme vaginale.

Opsione jo-hormonale për valët e nxehtësisë:

- Terapia konjitive-sjellore (CBT) dhe hipnoza klinike (The Menopause Society, 2023; NICE, 2024).
- Disa ilaçe jo-hormonale me recetë, si disa antidepresivë në doza të ulëta (SSRI/SNRI), gabapentina ose oksibutinina, që ulin valët e nxehtësisë edhe pa depresion.
- Ilaçe më të reja që veprojnë drejtpërdrejt në qendrën e temperaturës në tru (antagonistë të receptorit NK3), aty ku janë të disponueshme dhe të përshtatshme.
- Këto opsione janë veçanërisht të rëndësishme për gratë që nuk mund të marrin hormone, për shembull pas kancerit të gjirit.

Çdo ilaç, hormonal apo jo, ka përfitime dhe efekte anësore të veta. Prandaj zgjedhja bëhet gjithmonë pas vizitës, duke marrë parasysh simptomat tuaja, historinë mjekësore dhe preferencat.

## A mund të mbetem shtatzënë në perimenopauzë? Kontracepsioni pas 40 vjeçve

Po. Edhe kur ciklet janë të çrregullta, ovulacioni mund të ndodhë herë pas here, prandaj shtatzënia në perimenopauzë është e mundur. OBSH-ja këshillon përdorimin e kontracepsionit deri pas 12 muajsh rresht pa menstruacione.

Rregulla praktike të përdorura gjerësisht (FSRH, Mbretëria e Bashkuar), për gratë që nuk përdorin metoda hormonale:

- Nëse menstruacioni i fundit ndodh pas 50 vjeçve: kontracepsion edhe 1 vit pas tij.
- Nëse menstruacioni i fundit ndodh para 50 vjeçve: kontracepsion edhe 2 vjet pas tij.
- Pas moshës 55 vjeç, shtatzënia natyrale konsiderohet shumë e pagjasë dhe kontracepsioni zakonisht mund të ndërpritet.

Gjëra të rëndësishme për t’u ditur:

- Terapia hormonale e menopauzës nuk është kontraceptiv. Nëse jeni në perimenopauzë dhe merrni HRT, mund t’ju duhet edhe një metodë kontraceptive.
- Disa metoda hormonale fshehin shenjat e menopauzës (për shembull menstruacionet), prandaj koha e ndërprerjes vendoset bashkë me mjeken.
- Disa metoda kontraceptive mund të ndihmojnë edhe me menstruacionet e bollshme të perimenopauzës.
- Edhe pas menopauzës, rreziku i infeksioneve seksualisht të transmetueshme vazhdon (OBSH), prandaj mbrojtja ka ende rëndësi me partnerë të rinj.

Në konsultë diskutojmë metodën më të përshtatshme për moshën, shëndetin dhe planet tuaja.

## Si zhvillohet konsulta për menopauzën në Klinikën Gjata?

Konsulta për menopauzën në Klinikën Gjata është një bisedë e hapur dhe një vlerësim i plotë mjekësor, që përfundon me një plan trajtimi të ndërtuar për ju. Hap pas hapi:

1. Rezervimi: telefononi në +355 4 234 0059. Nëse keni analiza, ekografi ose raporte të mëparshme, merrini me vete.
2. Bisedë për simptomat: cikli, valët e nxehtësisë, gjumi, humori, përqendrimi, dhimbjet, shëndeti intim dhe seksual. Një ditar i shkurtër simptomash ndihmon shumë.
3. Historia mjekësore dhe familjare: sëmundjet e zemrës, trombozat, migrena, kanceri i gjirit ose i vezoreve në familje, frakturat, ilaçet dhe suplementet që përdorni.
4. Matjet bazë: presioni i gjakut dhe pesha.
5. Vizita gjinekologjike dhe ekografia, kur janë të nevojshme, si dhe testi Pap/HPV nëse i vjen radha.
6. Analiza vetëm kur ndihmojnë: për shembull nën 45 vjeç, kur dyshohet për shkaqe të tjera, ose para disa trajtimeve.
7. Shpjegimi i opsioneve: stil jetese, terapi hormonale, estrogjen vaginal, opsione jo-hormonale, me përfitimet dhe rreziqet e secilit për rastin tuaj.
8. Vendimi i përbashkët: ju zgjidhni, me informacion të plotë. Nuk ka trajtim të detyrueshëm dhe mund të mos merrni asnjë ilaç nëse kjo është zgjedhja juaj.
9. Kontrolli pasues: zakonisht pas disa muajsh nga fillimi i trajtimit, për të parë efektin dhe efektet anësore, pastaj rivlerësim të paktën një herë në vit.
10. Referim, kur nevojitet: për mamografi, densitometri kockore ose specialistë të tjerë.

## Cilat kontrolle duhen pas menopauzës dhe çfarë të bëni nëse keni gjakderdhje pas menopauzës?

Pas menopauzës, kontrolli gjinekologjik i rregullt mbetet i rëndësishëm, edhe kur nuk keni më menstruacione dhe nuk keni shqetësime. Kontrollet kryesore:

- Kontrolli gjinekologjik: zakonisht një herë në vit, ose sipas këshillës së mjekes. Ai përfshin vizitën, bisedën për simptomat dhe, kur duhet, ekografinë.
- Testi Pap dhe testi HPV: depistimi për kancerin e qafës së mitrës vazhdon edhe pas menopauzës, deri në moshën dhe me intervalin që përcakton programi i depistimit dhe historia juaj. Në Klinikën Gjata kryhen si testi Pap ashtu edhe testi HPV.
- Ekografia gjinekologjike: vlerëson mitrën, endometrin dhe vezoret, sidomos kur ka simptoma ose gjakderdhje.
- Depistimi i gjirit: udhëzimet evropiane (Iniciativa e Komisionit Evropian për Kancerin e Gjirit) rekomandojnë mamografi çdo 2 vjet në grupmoshën 50–69 vjeç, me opsione edhe për 45–49 dhe 70–74 vjeç. Ne ju udhëzojmë dhe ju referojmë për mamografi sipas moshës dhe rrezikut tuaj.
- Shëndeti i kockave: vlerësim i faktorëve të rrezikut për osteoporozë dhe referim për densitometri (DXA) kur është e nevojshme, sidomos pas menopauzës së hershme ose me faktorë të tjerë rreziku.
- Zemra dhe metabolizmi: presioni, kolesteroli dhe sheqeri në gjak kontrollohen rregullisht, në bashkëpunim me mjekun e familjes.

Këshillë praktike: lidhni kontrollin vjetor gjinekologjik me rivlerësimin e trajtimit të menopauzës, nëse merrni një të tillë. Kështu një vizitë mbulon të dyja.

Çdo gjakderdhje vaginale pas menopauzës, d.m.th. pas 12 muajsh pa menstruacione, duhet vlerësuar menjëherë nga mjeku, edhe nëse është vetëm pak njollosje dhe edhe nëse ndodh vetëm një herë. Shumica e rasteve kanë shkaqe beninje, si atrofia e mukozës vaginale ose polipet, por duhet përjashtuar kanceri i endometrit, dhe kjo bëhet më mirë sa më herët. Udhëzimet britanike NICE e konsiderojnë gjakderdhjen pas menopauzës te gratë mbi 55 vjeç si arsye për referim urgjent.

Rezervoni një vizitë sa më shpejt nëse keni:

- Gjakderdhje, njollosje ose rrjedhje me gjak pas menopauzës.
- Gjakderdhje të pazakontë gjatë terapisë hormonale, sidomos nëse vazhdon pas muajve të parë ose shfaqet pasi ishte ndalur.
- Menstruacione shumë të bollshme, me mpiksje, ose gjakderdhje midis cikleve ose pas marrëdhënieve në perimenopauzë.
- Menstruacione që ndalen ose simptoma menopauze para 40 vjeç.
- Gungë në gji, ndryshim të lëkurës ose të thithkës.
- Dhimbje legeni ose fryrje barku që nuk largohet.
- Humor shumë të ulët, ankth të fortë ose mendime për t’i bërë dëm vetes: në këtë rast kërkoni ndihmë menjëherë.

Edhe pa asnjë nga këto shenja, ia vlen të vini nëse simptomat e menopauzës ju prishin gjumin, punën, marrëdhëniet ose cilësinë e jetës. Kjo është arsye e mjaftueshme për konsultë.

## Ku të bëj konsultë për menopauzën në Tiranë dhe nga çfarë varet kostoja?

Klinika Gjata në Rrugën Hasan Sufa, Tiranë, ofron këshillim dhe trajtim të menopauzës që nga viti 2009, si pjesë e kujdesit të plotë gjinekologjik.

Pse gratë na zgjedhin:

- Mjeke specialiste me përvojë: Prof. Asoc. Dr. Elinda Gjata, MD, Dr. Sc., obstetre-gjinekologe me mbi 25 vjet përvojë dhe profesoreshë e asociuar në Universitetin e Mjekësisë, Tiranë.
- Kujdes i bazuar në udhëzime ndërkombëtare (NICE, The Menopause Society, IMS, EMAS), i përshtatur për çdo grua.
- Gjithçka në një vend: konsultë, vizitë gjinekologjike, ekografi, test Pap dhe test HPV.
- Kohë për bisedë: simptomat e menopauzës, përfshirë ato intime dhe emocionale, diskutohen hapur dhe pa paragjykime.
- Vazhdimësi: e njëjta mjeke ju ndjek nga perimenopauza deri në vitet pas menopauzës.

Nga çfarë varet kostoja? Nuk publikojmë çmime fikse online, sepse kostoja varet nga ajo që nevojitet në rastin tuaj:

- Nëse është konsultë e parë apo kontroll pasues.
- Nëse nevojitet vizitë gjinekologjike dhe ekografi në të njëjtën seancë.
- Nëse bëhet testi Pap dhe/ose testi HPV.
- Nëse nevojiten analiza gjaku ose ekzaminime të tjera me referim.
- Kostoja e ilaçeve, nëse përshkruhen, paguhet veçmas në farmaci.

Për informacion të saktë dhe për të rezervuar, telefononi në +355 4 234 0059. Do t’ju shpjegojmë paraprakisht çfarë përfshin vizita.

## Pyetje të shpeshta

### A është menopauza sëmundje?

Jo. Menopauza është fazë natyrale e jetës, që ndodh kur vezoret ndalojnë funksionin. Megjithatë simptomat e saj mund të jenë të forta dhe ndikimi në kocka e zemër është real, prandaj ato meritojnë vlerësim dhe, kur duhet, trajtim.

### Cilat janë shenjat e para të menopauzës?

Shenja e parë është zakonisht ndryshimi i ciklit: menstruacione më të shpeshta, më të rralla, më të bollshme ose më të pakta. Shpesh shoqërohen me valë nxehtësie, djersitje natën, gjumë më të keq, nervozizëm ose ndryshime të humorit.

### Sa kohë zgjasin valët e nxehtësisë?

Shumë më gjatë se sa mendohet zakonisht. Studimi SWAN (JAMA Internal Medicine, 2015) gjeti se valët e nxehtësisë zgjasin mesatarisht rreth 7 vjet, por te disa gra më shumë. Ato trajtohen me sukses, prandaj nuk keni pse të prisni që të kalojnë vetë.

### A mund të kem simptoma menopauze në 40 vjeç?

Po, simptomat e perimenopauzës mund të nisin në fund të të 30-ave ose në të 40-at. Nëse menstruacionet ndalen para 40 vjeçve, duhet vlerësim për menopauzë të parakohshme (POI) dhe për shkaqe të tjera, si tiroidja ose prolaktina.

### A është normale që cikli të çrregullohet pas 45 vjeçve?

Po, ciklet e çrregullta janë tipike për perimenopauzën. Megjithatë menstruacionet shumë të bollshme, gjakderdhja midis cikleve ose pas marrëdhënieve duhet të vlerësohen nga gjinekologu, sepse mund të kenë shkaqe të tjera, si polipet ose miomat.

### A mund ta zbuloj menopauzën me një analizë gjaku?

Jo gjithmonë. Mbi 45 vjeç, menopauza diagnostikohet zakonisht nga simptomat dhe ndryshimet e ciklit, pa analiza (NICE). Në perimenopauzë FSH luhatet shumë, prandaj një analizë e vetme mund të çorientojë. Analizat ndihmojnë sidomos nën 45 vjeç ose kur duhen përjashtuar shkaqe të tjera.

### A mund të mbetem shtatzënë në menopauzë?

Në perimenopauzë po, sepse ovulacioni mund të ndodhë ende. OBSH këshillon kontracepsion deri pas 12 muajsh pa menstruacione; sipas FSRH, 2 vjet nëse menstruacioni i fundit ndodh para 50 vjeçve dhe 1 vit nëse ndodh pas 50. Terapia hormonale nuk është kontraceptiv.

### A shkakton terapia hormonale kancer?

Terapia me estrogjen dhe progestogen mund ta rrisë pak rrezikun e kancerit të gjirit, sidomos me përdorim më të gjatë, ndërsa estrogjeni vetëm lidhet me pak ose aspak ndryshim (NICE, 2024). Rreziku varet nga lloji, rruga, kohëzgjatja dhe mosha. Te shumica e grave nën 60 vjeç, përfitimet zakonisht i tejkalojnë rreziqet; vendimi merret individualisht.

### Sa kohë mund ta përdor terapinë hormonale?

Nuk ka një afat të njëjtë për të gjitha. Udhëzimet aktuale (The Menopause Society, 2022; NICE, 2024) nuk vendosin një moshë fikse ndërprerjeje, por rekomandojnë rivlerësim të paktën çdo vit. Gratë me menopauzë të parakohshme rekomandohet ta vazhdojnë të paktën deri në moshën mesatare të menopauzës.

### A të shton në peshë terapia hormonale?

Provat nuk tregojnë se terapia hormonale shkakton shtim peshe. Shtimi në peshë në menopauzë lidhet kryesisht me moshën, uljen e masës muskulore, gjumin dhe ndryshimin e shpërndarjes së dhjamit. Ushtrimet e forcës, proteinat dhe gjumi i mirë janë mjetet kryesore.

### Pse shtohem në peshë në menopauzë, sidomos në bark?

Rënia e estrogjenit e zhvendos dhjamin drejt barkut, ndërsa me moshën ulet masa muskulore dhe nevoja e trupit për energji. Gjumi i dobët e përkeqëson këtë. Ndihmojnë ushtrimet e forcës 2 herë në javë, aktiviteti i përditshëm, proteina të mjaftueshme dhe porcione pak më të vogla.

### A ndihmojnë çajrat, bimët dhe suplementet natyrale?

Provat janë të dobëta ose të paqëndrueshme për shumicën e bimëve dhe suplementeve, dhe cilësia e produkteve ndryshon shumë. Disa mund të ndërveprojnë me ilaçe. Ka trajtime jo-hormonale me prova të forta, si CBT dhe disa ilaçe me recetë. Tregoni çdo suplement që merrni në konsultë.

### Pse më dhemb gjatë marrëdhënieve pas menopauzës?

Shkaku më i shpeshtë është sindroma gjenitourinare e menopauzës: mukoza vaginale bëhet më e hollë dhe më e thatë për shkak të rënies së estrogjenit. Trajtohet mirë me hidratues dhe lubrifikantë, dhe shpesh me estrogjen vaginal në doza të ulëta, që sipas NICE mund të përdoret afatgjatë.

### Çfarë të bëj nëse më ka rënë dëshira seksuale?

Ulja e libidos është e zakonshme dhe zakonisht ka disa shkaqe njëherësh: hormonet, dhimbja, lodhja, gjumi, humori dhe marrëdhënia. Trajtimi i thatësisë vaginale dhe i simptomave të tjera shpesh ndihmon. Flisni hapur në konsultë: ka zgjidhje sipas shkakut.

### Pse kam infeksione urinare më shpesh pas menopauzës?

Rënia e estrogjenit ndryshon indet dhe florën e vaginës dhe uretrës, gjë që i bën infeksionet urinare më të shpeshta. Estrogjeni vaginal mund të ndihmojë në uljen e infeksioneve që përsëriten. Çdo infeksion me ethe ose dhimbje mesi duhet vlerësuar shpejt.

### A shkakton menopauza ankth dhe rrahje zemre?

Po, ankthi, nervozizmi dhe rrahjet e zemrës janë të zakonshme në perimenopauzë, shpesh bashkë me valët e nxehtësisë. Megjithatë rrahjet e zemrës, dhimbja në gjoks ose marramendja duhet vlerësuar edhe nga ana kardiologjike, që të mos humbet një shkak tjetër.

### Çfarë ndodh me menopauzën pas heqjes së mitrës?

Nëse hiqet vetëm mitra dhe vezoret mbeten, menstruacionet ndalen, por menopauza hormonale vjen zakonisht në kohën e saj natyrale. Nëse hiqen të dyja vezoret, menopauza ndodh menjëherë dhe simptomat mund të jenë të forta; në këtë rast terapia zakonisht përmban vetëm estrogjen.

### A duhet të bëj ende testin Pap pas menopauzës?

Po, depistimi i qafës së mitrës vazhdon edhe pas menopauzës, deri në moshën dhe me intervalin që përcakton programi i depistimit dhe historia juaj. Në Klinikën Gjata kryhen testi Pap dhe testi HPV gjatë kontrollit gjinekologjik.

### Kur duhet të bëj densitometri kockore?

Densitometria (DXA) rekomandohet sipas faktorëve të rrezikut: menopauza e hershme, frakturat e mëparshme, historia familjare e osteoporozës, pesha e ulët, duhani ose përdorimi i gjatë i kortikosteroideve. Në konsultë vlerësojmë rrezikun dhe ju referojmë kur është e nevojshme.

### Çfarë të marr me vete në konsultën për menopauzën?

Merrni listën e ilaçeve dhe suplementeve, analizat, ekografitë, mamografitë ose testet Pap të mëparshme, datën e menstruacionit të fundit dhe, nëse është e mundur, një ditar të shkurtër të simptomave për 2–4 javë.

### Kam gjakderdhje pas menopauzës. A duhet të shqetësohem?

Çdo gjakderdhje vaginale pas menopauzës, pra pas 12 muajsh pa menstruacione, edhe nëse është vetëm një njollë e vogël, duhet vlerësuar shpejt nga gjinekologu. Mos prisni që të kalojë vetë.

Në shumicën e rasteve shkaku është beninj, për shembull hollimi i mukozës vaginale nga mungesa e estrogjenit, polipet ose efekti i terapisë hormonale. Megjithatë, gjakderdhja pas menopauzës mund të jetë shenja e parë e hiperplazisë ose kancerit të endometrit, i cili, kur zbulohet herët, ka shanse shumë të mira trajtimi.

Vlerësimi fillon me ekzaminimin gjinekologjik dhe ekografinë transvaginale për të matur trashësinë e endometrit. Nëse nevojitet, vazhdohet me histeroskopi dhe biopsi. Rezervoni një vizitë sa më shpejt duke telefonuar në +355 4 234 0059.

---

- [Patologjitë e kavitetit uterin](https://klinikagjata.com/sherbimet/gjinekologji/patologjite-e-kavitetit-uterin/)
- [Infeksionet gjinekologjike](https://klinikagjata.com/sherbimet/gjinekologji/infeksionet-gjinekologjike/)
- [Cikle të parregullta & PCOS](https://klinikagjata.com/sherbimet/gjinekologji/cikle-te-parregullta-ovar-polikistik/)
- [Kontracepsioni](https://klinikagjata.com/sherbimet/gjinekologji/kontracepsioni/)

> Informacioni në këtë faqe është i përgjithshëm dhe nuk zëvendëson konsultën mjekësore.

- **Adresa:** Rruga Hasan Sufa, Pall. 3, Shk. 2, Ap. 12, Tiranë, Albania
- **Telefon:** +355 4 234 0059
- **WhatsApp:** +355 69 400 6677
- **Email:** klinikagjata@hotmail.com
- **Orari:** Vizitat bëhen me takim. Telefononi për oraret e disponueshme.
- **Google Maps:** https://www.google.com/maps/place/Klinika+Gjata/@41.3295323,19.8331926,19z/data=!4m6!3m5!1s0x1350313c2a5031bd:0x922a76b0aae205ae!8m2!3d41.329517!4d19.8337353!16s%2Fg%2F11c6q562b7
